اهداف شبکه‌ کامپیوتری

شبکه‌کامپیوتری با هدف ایجاد ارتباط، اشتراک‌گذاری منابع و افزایش بهره‌وری در سازمان‌ها و کسب‌وکارها ایجاد شده‌اند. امروزه شبکه یکی از اصلی‌ترین زیرساخت‌های فناوری اطلاعات محسوب می‌شود و نقش مهمی در انتقال اطلاعات، مدیریت سیستم‌ها و ارائه خدمات دیجیتال دارد

1-اشتراک‌گذاری منابع:

یکی از مهم‌ترین اهداف شبکه، امکان استفاده مشترک از منابع سخت‌افزاری و نرم‌افزاری است. برای مثال چندین کاربر می‌توانند از یک پرینتر، فضای ذخیره‌سازی، سرور یا نرم‌افزارهای سازمانی به صورت مشترک استفاده کنند. این کار باعث کاهش هزینه‌ها و افزایش بهره‌وری می‌شود

2-انتقال سریع اطلاعات:

شبکه‌ها امکان جابه‌جایی سریع داده‌ها بین کاربران و سیستم‌های مختلف را فراهم می‌کنند. در یک سازمان، کارکنان می‌توانند فایل‌ها، گزارش‌ها و اطلاعات مورد نیاز خود را بدون نیاز به انتقال دستی، در کوتاه‌ترین زمان به اشتراک بگذارند

3-ایجاد ارتباط بین کاربران:

یکی از اهداف اصلی شبکه، فراهم کردن بستر ارتباطی بین افراد است. سرویس‌هایی مانند ایمیل، پیام‌رسان‌های سازمانی، تماس تصویری و سیستم‌های تلفنی تحت شبکه

4-افزایش امنیت اطلاعات:

شبکه‌ها با استفاده از تجهیزات و راهکارهای امنیتی مانند فایروال، کنترل دسترسی، رمزنگاری و سیستم‌های مانیتورینگ به محافظت از اطلاعات کمک می‌کنند. مدیران شبکه می‌توانند دسترسی کاربران را مدیریت کرده و از اطلاعات حساس سازمان محافظت کنند

5-مدیریت متمرکز سیستم‌ها:

در شبکه‌های سازمانی، مدیر شبکه می‌تواند سیستم‌ها، کاربران، نرم‌افزارها و سیاست‌های امنیتی را به صورت متمرکز مدیریت کند. استفاده از سرویس‌هایی مانند Active Directory باعث ساده‌تر شدن مدیریت کاربران و تجهیزات می‌شود

6-کاهش هزینه‌ها:

شبکه کامپیوتری با امکان اشتراک‌گذاری تجهیزات و استفاده بهینه از منابع، هزینه‌های سازمان را کاهش می‌دهد. همچنین با مدیریت متمرکز، زمان مورد نیاز برای پشتیبانی و رفع مشکلات کمتر می‌شود

7-پشتیبان‌گیری و حفظ اطلاعات:

یکی دیگر از اهداف شبکه، فراهم کردن امکان ذخیره‌سازی و پشتیبان‌گیری منظم از اطلاعات است. سرورها و تجهیزات ذخیره‌سازی شبکه‌ای مانند NAS و SAN به سازمان‌ها کمک می‌کنند تا در صورت خرابی سیستم‌ها، اطلاعات خود را بازیابی کنند

8-دسترسی آسان و از راه دور:

شبکه‌های امروزی امکان دسترسی کاربران به منابع سازمانی از مکان‌های مختلف را فراهم می‌کنند. با استفاده از فناوری‌هایی مانندVPNها

9-افزایش قابلیت توسعه و انعطاف‌پذیری:

یک شبکه استاندارد باید قابلیت گسترش داشته باشد تا با افزایش تعداد کاربران، تجهیزات و نیازهای سازمان بتوان آن را توسعه داد. طراحی صحیح شبکه باعث می‌شود تغییرات آینده با هزینه و زمان کمتر انجام شود

انواع شبکه کامپیوتری و مقیاس آن:

شبکه محیط شخصی(PAN): کوچکترین مدل شبکه شامل یک مودم ،یک یا دو رایانه و چاپگر و … است که در یک ساختمان یا محیط شخصی قراردارند.

شبکه محلی(LAN):از رایجن ترین و اصلی ترین نوع شبکه ، شبکه LAN است که شامل چندین رایانه و دستگاه کامپیوتری از جمله مودم ، روتر، سوییچ و ….استه که درون یک ساختمان یا چند ساختمان نزدیک به هم برای تبادل اطلاعات قرار دارند .

شبکه محلی بیسیم(WLAN):شبکه های WANمانند LAN میباشد با این تفاوت که نیاز به اتصال کابلی وجود ندارد و همه چیز بیسیم است .

شبکه منطقه شهری(MAN):شبکه ای متشکل از LAN ها و WANها که در یک محیط جغرافیایی هستند.

شبکه گسترده (WAN):اتصال رایانه ها و تجهیزا شبکه در فواصل طولانی و مناطق جغرافیایی مختلف مانند اینترنت جهانی (وب Web).

پروتکل های شبکه و انواع آن:

پروتکل های شبکه مجموعه ای از قوانین و استانداردهایی است که نحوه تبادل اطلاعات و ارتباطات  بین دستگاه های مختلف در شبکه  کامپیوتری را تعیین میکنند.

انواع پروتکل های شبکه:

1-پروتکل های ارتباطی که مسئول انتقال داده ها میان دستگاه ها هستند مانند: TCP/IP و UDP

2-پروتکل های امنیتی که وظیفه برقراری ارتباط امن به وسیله رمزنگاری و اهراز هویت را برعهده دارندمانند:SSL/TSL و IPSEC

3-پروتکل های مدیریتی که برای نظارت و مدیریت منابع شبکه بوجود آمده اند مانند:ICMP و SNMP

4-پروتکل ای مسیر یابی که بهترین مسیر را برای انتقال داده مشخص میکنند مانند:OSPF و BGP

توپولوژی شبکه و انواع آن:

توپولوژی شبکه (network Topology)ساختار و چینش منطقی تجهیزات درون شبکه است.توپولوژی انواع مختلف و کاربرد های مختلف را شامل میشود که به مهم ترین آن ها میپردازیم .

1- توپولوژی خطی یا bus: یکی از انواع قدیمی توپولوژی است که تمام تجهیزات از طریق یه کابل اصلی باهم در ارتباط هستند و اگر هر نقطه از مسیر با مشکل مواجه شود بخشی یا تمام شبکه از کار می افتد.

2- توپولوژی ستاره یا star: در این مدل یک سوییچ یا هاب مرکزی وجود دارد که تمام دستگاه ها به آن متصل هستند .در این مدل اگر برای تجهیزی مشکل پیش آید بقیه تجهیزات به کار خود ادامه میدهند اما اگر برای سوییچ یا هاب مرکزی مشکلی پیش آید کل شبکه از مدار خارج میشود .این نوع توپولوژی رایج ترین مدل شبکه محلی (LAN) است

3- توپولوژی دایره ای یا حلقوی(Ring): در این نوع مدل شبکه هر تجهیز به تجهیز کناری خود متصل میشود و یک حلقه را تشکیل میدهند .در این مدل داده ها در یک جهت حرکت میکنند و مانند مدل BUS اگر تجهیزی دارای مشکل باشد کل شبکه دچار اختلال مشود

4-توپولوژی ترکیبی (Hybrid): این نوع مدل که کاربرد فراوانی در شبکه های پیچیده دارد ترکیبی از چند مدل قبلی میباشد.برای مثال ساختمان 2 طبقه ای را در نظر بگیرید که در طبقه اول توپولوژی حلقوی و در طبقه دوم توپولوژی ستاره بکار رفته و این دو توپولوژی به یک دیگر متصل هستند.